متن کامل مقالات نشست تخصصی گفتمان‌سازی در رسانه‌های جهانی

متن کامل مقالات نشست تخصصی گفتمان‌سازی در رسانه‌های جهانی در قالب یک مجموعه مقالات منتشر شد . مقدمه و فهرست مقالات این نشست در ادامه آمده است .برای دریافت کتاب مجموعه مقالات می توانید به دانشکده علوم انسانی و اجتماعی دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات مراجعه کنید

مقدمه
صاحب نظران در تحليل انتقادى گفتمان به مانند بارت معتقدند افراد «هم ارباب زبان و هم برده آنند» و اين يعنى مطرح كردن مفهوم عامل (agent) در اين مفاهيم. تحليل انتقادى گفتمان سعى در دستيابى به نظريه‌اى متعادل دارد. تعادل ميان اين دو پيش نهاده: «زبان ساخته شده است» و «زبان سازنده است» به بيانى ديگر كنش گفتمانى پويا مطرح مى‌شود، كه در ديالكتيكى سيال هم توليد‌شدگى و هم توليد‌كنندگى گفتمان را پوشش می‌دهد. در نظريه گفتمان لاكلائو و موفه اين گفتمان است كه تنها و تنها به وجود آورنده جهان اجتماعى است، حل آنكه نزد فركلاف زبان تنها يكى از اشكال كنش اجتماعى است. نظريه پردازان ماركسيست، ايدئولوژى را اسباب دست يك قطب تماميت خواه مى‌شمرند و هيچ علاقه‌اى نيز به ساختار ايدئولوژى‌هاى خاص و يا چگونگى ارائه آنها در محيط‌هاى خاص نداشتند. فركلاف بر اين عقيده است كه جايگاه افراد نه با يك ايدئولوژى (يا يك گفتمان) بلكه با ايدئولوژى‌هايى متفاوت و حتى رقيب ساخته و بازساخته مى‌شود. تكثير و شيوع ايدئولوژى‌ها و گفتمان‌هاشان نوعى عدم قطعيت و عدم صراحت را پديد مى‌آورد و تنها راه پيش روى سعى در آگاه شدن (awareness) و آگاهى دادن است. در چنين نظام چندگانه و چندپاره‌اى مشاركت معنا و بينامتني مورد توجه خواهد بود و نه يك متن خاص، يك ايدئولوژى و يك گفتمان خاص. اين رويكرد هرگز ميل ندارد خود را از لحاظ سياسى خنثى معرفى كند و بيشتر جانب گروه‌هاى مظلوم را كه به نوعى مورد تعدى اجتماعى واقع شده‌اند، مى‌گيرد و به افشاى روابطى مى پردازد كه بر تداوم تعدى آن قدرت صحه مى گذارد. هم اينجا است كه ما خود را موظف به بررسى ساز و كار انعكاس انديشه در گفتمان موجود در رسانه‌های جهانی و در پى آشكارسازى و به تعبيرى گره‌گشايى از اين بافته می‌دانیم. بافته‌اى همواره موجود كه تنها روابط و گره‌هاى موجود در آن تغيير مى‌كند. تحليل گفتمان‌های رسانه‌ها، چندان قالب يك دست و مشخصى ندارد، پرسشگرى مى‌كند تا دريافت عقلانى را خصوصاً از محيط‌هاى مأنوس امروزين افزايش دهد. اين روند وظيفه خود دانسته به واسازى و افشاى حتى المقدور روابط على و موجبى موجود در گفتمان‌های رسانه ها بپردازد.
برای تحقق این مهم دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات با همکاری دانشگاه‌های: امام حسین (ع)، امام صادق (ع)، تهران، دانشکده خبر، دانشگاه صدا وسیما و علامه طباطبایی برای برگزاری این نشست اقدام نموده است.
خوشوقتانه این اقدام موجب شده تا توجه صاحبنظران و دست‌اندکاران ارتباطات به موضوع مولفه‌های گفتمان‌سازی در رسانه‌های جهانی جلب شود. برگزاری یک نشست رسانه‌ای توسط یک دانشگاه و مشارکت تمامی دانشگاه‌های معتبر کشور که به تربیت دانشجویان علوم ارتباطات می‌پردازد رویدادکم نظیر و اتفاق مبارکی است که می‌تواند تداوم داشته باشد.
در چارچوب مطالعات رسانه، پژوهش‌های معدودی از نوع تحلیل گفتمان صورت گرفته است و به همین خاطر، هدف از برگزاری این نشست شناخت شیوه تصویرسازی‌ها و گفتمان غالب رسانه‌های جهانی در نظر گرفته شد و این همایش این فرصت را به وجود آورده تا بدنبال رویکردها و روشهای مختلف برای انجام این نوع پژوهش‌های کیفی در رسانه‌ها باشیم.
برای تحقق این اهداف، پس از جلسه‌های متعدد کمیته علمی همایش، انجمن ارتباطات و با تصویب شورای سیاستگذاری، فراخوان نشست را در 7 محور:
1. تكنيكها و تاكتيكهاي گفتمان‌سازي در رسانه‌هاي جهاني
2. بررسي سناريوهاي مستتر در گفتمانهاي رسانه‌هاي جهاني
3. بررسي تطبيقي گفتمان سازي رسانه‌هاي جهاني در طراحي گفتمان ايران
4. طراحي گفتمان در رسانه‌هاي سايبر
5. تأثير فدرت برگفتمان رسانه‌اي
6. تأثير ايدئولوژي برگفتمان رسانه‌اي
7. بررسي انواع گفتمانهاي سياسي، اقتصادي، فرهنگي، اجتماعي و امنيتي در رسانه‌هاي جهاني
تدوین و در تمام دانشگاه‌ها و دانشکده‌های دارای رشته ارتباطات و گرایشات مربوط به آن اعلام شد که با اقبال فراوان اساتيد، متخصصان و پژوهشگران علوم ارتباطات و رسانه‌ها كشور مواجه شد و همچنین در نشست گفتمان‌سازی در رسانه‌های جهانی از دکتر علی سمیعی از پیشگامان علوم ارتباطات در ایران تجلیل شد که به گفته دکتر علی‌اکبر فرهنگی او یکی از برجسته‌ترین استادان ارتباطات کشور است که وجودش مایه مباهات‌است و تلاش‌های این استاد برجسته کشورمان در این سالها باعث تربیت جوانان زیادی در علم ارتباطات شده است.
اکنون بخشی از این نشست در قالب مجموعه مقالات منتشر می‌شود که براساس محورهای تعیین شده در فراخوان نشست شکل گرفته است.
دبیرخانه نشست30 مقاله دریافت نموده که در چاپ این مجموعه، مقالات منتخب به خوانندگان دانشور تقدیم می‌شود و همچنین سعی شده است از متن سخنرانی اساتید گرانقدر نیز به صورت خلاصه مقاله استفاده شود.
در خاتمه جا دارد از اساتید بزرگوارم جناب آقای دکتر علی‌اکبر فرهنگی (استاد و رئیس گروه مدیریت رسانه دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات)، جناب آقای دکتر علی سمیعی (عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی و استاد دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات)، جناب آقای دکتر باقر ساروخانی (استاد دانشگاه تهران)، جناب آقای دکتر مهدی محسنیان‌راد (عضو هیئت علمی گروه فرهنگ ارتباطات دانشگاه امام صادق (ع))، جناب آقای دکتر یونس شکرخواه (استادیار دانشگاه تهران)، جناب آقای دکتر سعید رضا عاملی (دانشیار گروه ارتباطات دانشگاه تهران)، جناب آقای دکتر حسن بشیر (عضو هيئت علمي دانشگاه امام صادق (ع))، جناب آقای دکتر فریدون وردی‌نژاد (عضوهیئت علمی دانشگاه تهران)، جناب آقای دکتر حسین‌علی افخمی (رئیس گروه ارتباطات دانشگاه علامه طباطبایی)، جناب آقای دکتر عباس‌زادگان، جناب آقای دکتر حسین توفیق (سردبیر نشریه فکاهی توفیق) جناب آقای دکتر طهمورث شیری (عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز)، جناب آقای دکتر داود صفایی (عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز) و سرکار خانم دکتر شهناز هاشمی (عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز) که با ارائه سخنرانی، مقاله و با کمک فکری و حضور خود باعث برگزاری باشکوه نشست شده‌اند، تشکر و قدردانی نمایم.
و از تمام بزرگان و عزیزانی که ما را در برگزاری هرچه بهتر این نشست یاری نمودند: جناب‌آقای دکتر سیدوحید عقیلی (ریاست محترم دانشکده علوم انسانی داشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات و دوست، همیار گرامی)، جناب آقای دکتر مهرداد نوابخش (معاونت محترم دانشجویی دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، مشوق و دوست گرامی)، سرکار خانم دکتر افسانه مظفری (عضو هيئت علمي دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات)، سرکار خانم دکتر رها خرازی‌آذر (عضو هيئت علمي دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات)، سرکار خانم دکتر نسترن خواجه‌نوری (عضو هيئت علمي دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز)، سرکار خانم دکتر لیلا نیرومند (معاونت محترم آموزشی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شرق)، جناب آقای افشین محمدی (مدیرکل روابط عمومی دانشکده علوم انسانی دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات) و تمام کارکنان و کارمندان روابط عمومی دانشکده علوم انسانی، جناب آقای مجید مجدنیا، جناب آقای محمد حسینی، جناب آقای حمید ضیایی‌پرور، جناب آقای محسن بنی‌هاشمی، جناب آقای محمدحسین درخشان، جناب آقای غلامحسین رضایی (رئیس پژوهش دانشکده)، جناب آقای نصیری (مسئول دفتر ریاست دانشکده علوم انسانی)، جناب آقای محمدرضا رضایی (مسئول تدارکات) و همچنین به ترتیب حروف الفبا: آقای مهدی آذرمکان (رئیس روابط عمومی وزارت کشور)، آقای داود آقارفیعی، آقای دکتر حسن اردستانی سبیلان، آقای حسین امامی رودسری، خانم بهاره بخشی، خانم دکتر سایه بیگدلی، آقای دکتر محمدعلی پیوند، خانم دکتر یاسمن تقی‌بیگی، خانم فائزه تقی‌پور، خانم رقیه جامع، خانم نگین حسینی، آقای بابک دربیکی، آقای سیدمسعود رجبی، آقای علی‌اصغر رحمتی، خانم بیتا شاه‌منصوری، خانم ماندانا صنیعی، آقای امین طیب‌طاهر، آقای ماکان عیدی، خانم فلورا فروغیان، آقای محمد قره‌باغ، آقای رضا کیمیایی، خانم سارا محمدپور، خانم نازنین ملکیان، خانم آنی میرزاخانیان، خانم بهاره نصیری و آقای دکتر داود نعمتی‌انارکی، سپاسگزارم.
دبیر نشست
دکتر محمد سلطانی‌فر
بهار 1388
فهرست مطالب
عنوان صفحه
مقدمه/ دکتر محمد سلطانی‌فر...........................................................................................................
درآمدی بر تحلیل گفتمان انتقادی/ دکتر علی سمیعی.......................................................................
آسیب‌شناسی مخاطب‌پنداری برای رسانه‌ها و فن‌آوری نوین در کشورهای در حال توسعه/ دکتر مهدی محسنیان‌راد............................................................................................................................
Exploring some aspects of Media Discourse/ دکتر یونس شکرخواه......................................
رابطه بین نگاه وحشت و تصویر وحشت؛ بازنمایی ایران وحشت در گفتمان‌های رسانه‌ای غرب/ دکتر سعیدرضا عاملی .........................................................................................................................................
تصویرسازی اسلام در گفتمان رسانه‌ای غرب (مطالعه موردی کاریکاتور) / دکتر حسن بشیرـ مرتضی جاسبی ...............................................................................................................................................................
تأثیر قدرت برگفتمان رسانه‌ای/ دکتر فریدون وردی‌نژاد................ .....................................................
گفتمان سیاسی وبلاگ‌های فارسی/ حمید ضیایی‌پرور.................................................................................
انگاره‌سازی رسانه‌های جهانی در طراحی گفتمان ایران/ دکتر یاسمن تقی‌بیگی ................................
ناتوانی گفتمان‌سازی روسیه در جنگ اطلاعاتی با گرجستان/ دکتر مرتضوی ـ منصوره مرادی............
گفتمان‌سازی رسانه‌های خبری غرب علیه ایران؛ انگاره‌سازی و جنگ نرم/ دکتر داود نعمتی‌انارکی...................................................................................................................................
قدرت و گفتمان‌رسانه‌ای؛ با بررسی نظریات قدرت و رسانه‌ها و مقایسه موردی پوشش خبری جنگ عراق/ فلورا فروغیان ـ نگین حسینی..........................................................................................
پرس‌تی‌وی و جایگاه ایران در رقابت‌های رسانه‌ای؛ دیپلماسی عمومی ابزار قدرتمند سیاست خارجی در فضای جنگ سرد/ ماکان عیدی‌پور....................................... .............................................
تحلیل‌گفتمان تحریم بانکی ایران/ حسین امامی رودسری ـ ماندانا صنیعی .............................................

بررسی تطبیقی تصویرسازی رسانه‌های جهانی در طراحی گفتمان ایران/ فائزه تقی‌پور ـ حسن جمالی...........................................................................................................................................
تأثیرات اقتصاد سیاسی برگفتمان‌سازی رسانه‌های جهانی/ داود آقارفیعی.......................................
استفاده از قدرت نرم به مثابه یک گفتمان در عرصه سیاست خارجی/ بهاره نصیری ـ محمد امیری .......
بررسی انواع تصویرسازی سیاسی، اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی و امنیتی در رسانه های جهانی/ طاهره (بنفشه) پورناجی .......................................................................................................................................
دولت ایدئولوژیک و روابط سلطه رسانه‌ها/ داود پاک طینت ....................................................................
گفتمان دیپلماسی صدای آمریکا/ مجید مجدنیا ...........................................................................................
تأثیر قدرت برگفتمان رسانه‌ای /صادق علاماتی ...........................................................................................
تأثیر قدرت برگفتمان رسانه‌ای/ اردوان یوسف‌زاده .........................................................................
گفتمان‌سازی در رسانه‌های جهانی/ سیدحامد عاملی ...................................................................................
تکنیکها و تاکتیکهای تصویرسازی در رسانه‌های جهانی/ مریم میرزاخانی ....................................
راهکارهای موفقیت رسانه‌های ایران در گفتمان‌سازی رسانه‌های جهانی/ محمد قره‌باغ .................